Kayseri’de uzmandan uyarı: Zayıflama iğnesi öncesi safra taşı değerlendirilmeli

Memorial Kayseri Hastanesi’nden genel cerrahi uzmanı Ali Can Yalı, zayıflama iğnelerinin hekim kontrolünde kullanılması gerektiğini belirtti. Safra taşı bulunan hastalarda kararın, önceki şikâyetler ve tedaviden beklenen yarar birlikte değerlendirilerek verilmesini önerdi.

Kaynak haber görseli

Kaynak görseli; boyut ve dosya biçimi düzenlenmiştir.

Op. Dr. Ali Can Yalı, safra kesesinde taş bulunmasının zayıflama iğnesi kullanımına tek başına mutlak engel olmadığını söyledi. Ancak daha önce safra kesesi ağrısı, akut kolesistit (safra kesesi iltihabı), safra kanalına taş düşmesi veya safra taşına bağlı pankreatit yaşanıp yaşanmadığının değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Özellikle taşa bağlı şikâyeti bulunan hastalara tedavi öncesinde genel cerrahi değerlendirmesi önerdi.

Yalı, ilaç kullanırken karnın sağ üst bölümünde şiddetli veya uzun süren ağrı, tekrarlayan kusma, ateş ya da sarılık gelişirse gecikmeden tıbbi değerlendirme yapılması gerektiğini belirtti. Her karın ağrısının ilacın basit bir yan etkisi olarak görülmemesi gerektiğini söyledi.

Şikâyeti olmayan her safra taşı hastasının, yalnızca zayıflama iğnesi kullanacağı için ameliyat edilmesinin gerekmediğini ifade eden Yalı, gerektiğinde cerrahi tedavinin gündeme gelebileceğini kaydetti. Bu ilaçların uygun hastalarda obezite tedavisinde yarar sağlayabileceğini belirtti. Karar verilirken mevcut safra kesesi hastalığının, önceki şikâyetlerin ve beklenen yararın birlikte ele alınması gerektiğini söyledi.

Yalı’nın aktardığına göre, 2022’de JAMA Internal Medicine dergisinde yayımlanan bir meta-analiz, 76 randomize kontrollü çalışmayı ve 100 binden fazla katılımcıyı değerlendirdi. Analizde GLP-1 reseptör agonistlerinin kullanımıyla safra kesesi ve safra yolu hastalıkları riskinde yaklaşık yüzde 37 göreceli artış belirlendi. Yalı, kilo verme amacıyla kullanımda risk artışının daha belirgin bildirildiğini söyledi.

Yalı, bu oranın ilacı kullanan her üç kişiden birinde safra taşı oluşacağı anlamına gelmediğini vurguladı. Yaklaşık yüzde 37’nin, ilaç kullanmayanlara kıyasla göreceli risk artışını ifade ettiğini belirtti.

Hızlı ve belirgin kilo kaybının safranın kolesterol açısından yoğunlaşmasına ve taş oluşumuna zemin hazırlayabileceğini anlatan Yalı, bazı GLP-1 temelli ilaçların safra kesesinin boşalmasını etkileyebileceğinin düşünüldüğünü söyledi. Ancak bu mekanizmaların bütün ilaçlarda aynı düzeyde etkili olduğunun kesin olarak söylenemeyeceğini ekledi.